Phân tích hình tượng sông Đà trong tùy bút Người Lái Đò Sông Đà

Văn mẫu lớp 12
Phân tích hình tượng sông Đà trong tùy bút Người Lái Đò Sông Đà
Đánh giá bài viết

Đề bài: Phân tích hình tượng sông Đà trong tùy bút Người Lái Đò Sông Đà

Bài làm

Nguyễn Tuân là một nhà văn tài năng với phong cách uyên bác, tài hoa và người ta còn bắt gặp ở người nghệ sĩ này chính là một người như không ba giờ quản nhọc nhằn để cố gắng khai thác kho cảm giác cũng như có những liên tưởng phong phú bất kể khi miêu tả sự vật, hiện tượng, con người nào. Nguyễn Tuân cũng có những cái nhìn mới mẻ về con sông Đà thông qua tùy bút “Người lái đò sông Đà”.

Nguyễn Tuân như cũng đã luôn luôn cố gắng kiếm tìm được cái chất vàng của thiên nhiên cùng với đó cũng chính là một thứ vàng mười đã qua thử lửa được thể hiện trong thiên tùy bút vô cùng đặc sắc – “người lái đò Sông Đà”. Thông qua tùy bút thì hình tượng cong sông Đà hiện lên trước cái nhìn đầy mới mẻ của Nguyễn Tuân đó chính là mang được những nét hung bạo và những nét trữ tình, thơ ộng của con sông Đà chính với tài năng bậc thầy ngôn ngữ của Nguyễn Tuân.

Hình ảnh con sông Đà được Nguyễn Tuân như miêu tả được bắt nguồn từ huyện Cảnh Đông, tỉnh Vân Nam (Trung Quốc). Khi mà con sông này đi qua một vùng núi ác, đến gần nửa đường xin nhập quốc tịch Việt Nam. Sông Đà vô cùng rộng và hùng vĩ có tổng cộng tới 73 con thác dữ và có tổng chiều dài là 983 km. Thế nhưng dưới cái nhìn của Nguyễn Tuân, con sông Đà lúc này dường như cũng trở nên có tính cách phong phú và vô cùng phức tạp. Nó như một cố nhân mà theo như Nguyễn Tuân nhận xét thì cũng lắm bệnh lắm chứng, chốc dịu dàng đấy đã thể nhiều lúc lại gắt gỏng lắm.

Hình ảnh con sông Đà hung bạo có lẽ chính vì sự lắm thách và nhiều ghềnh của con sông, hơn nữa người xưa cũng có câu “Chúng thủy giai đông tẩu – Đà giang độc bắc lưu”. Con sông Đà như cứ một mình mà chảy một dòng chảy riêng, không khuôn mình vào lẽ thường. Không chỉ vậy, người ta còn nhận thấy ở con sông Đà lúc này đây dường như cũng vô cùng nguy hiểm của sông không chỉ được thể hiện qua thác nghềnh mà đó ở con sông Đà lại có những đá bờ sông, dựng vách thành và cũng chính ở mặt sông chỗ ấy chỉ lúc đúng ngọ mới có mặt trời. Nguyễn Tuân với tài năng miêu tả cảnh vật, sự việc vô cùng tinh tế như cũng mang lại cho người đọc có thể nhận thấy được con sông Đà hiện ra mới hung bạo làm sao. Chúng ta cũng cứ thử tưởng tượng con thuyền nào mà kẹt cũng chính vào cái khe ấy thì tiến không được và muốn lùi cũng không xong chỉ chờ sóng nước sông Đà dường như cứ muốn nhấn chìm và cùng với đá, nước đập cho tan xác mà thôi.

Phân tích hình tượng sông Đà trong tùy bút Người Lái Đò Sông Đà

Phân tích hình tượng sông Đà

Tiếp theo những sự hung bạo của con sông Đà cũng lại được thể hiện rất rõ đó chính là ở “quãng mặt ghềnh Hát Loóng, dài hàng cây số nước xô đá, đá xô sóng, sóng xô gió, cuồn cuộn luồng gió gùn ghè suốt năm như lúc nào cũng đòi nợ xuýt bất cứ người lái đò Sông Đà nào tóm được qua quãng đấy”. Nhà văn Nguyễn Tuân cũng chính bằng kết cấu trùng điệp độc đáo thì ông cũng đã có thể làm rõ sự nguy hiểm của con sông hung dữ. Con sông đó dường như cứ luôn luôn sẵn sàng lấy đi tính mạng bất cứ tay lái nào khinh suất.

Con sông Đà như càng hung bạo ở chính những cái hút xoáy tít đáy, cũng đang quay lừ lừ những cánh quạ đàn vậy. Chính vì sự nguy hiểm này mà không thuyền nào dám men gần những cái hút nước ấy cả. Cứ con thuyền nào qua cũng chèo nhanh để lướt quãng sông nguy hiểm đó. Và chắc chắn chỉ những tay lái đò điêu luyện mới có thể chèo nhanh cũng như vút qua được những sự hiểm nguy đó. Có cả những con thuyền đã bị cái hút nước đó hút sâu và bị dìm dưới ngầm dưới của con sông Đà, thật là nguy hiểm, đó chính là những cái bẫy nguy hiểm đến chết người. Thế rồi tiếng thác rẻo lên nghe càng sợ. Tiếp theo sự hung dữ của con sông Đà như cũng lại được thể hiện ở chỗ khi ohối hợp với sóng nước với tiếng thác ầm ầm là bọt trắng trắng xóa và có những viên đá mai phục ở lòng sông. Sông Đà hiện lên nguy hiểm chính ở ba trùng vi thạch trận cứ ngàn đời như đe dọa người lái đò.

Chính trong trùng vi thứ nhất thì nhà văn Nguyễn Tuân cũng đã miêu tả con sông Đà nham hiểm và bày ra năm cửa trận, có bốn cửa tử và có một cửa sinh, thế nhưng cửa sinh nằm lập lờ phía tả ngạn sông. Ở đây thì nguy hiểm nhất chính là sóng nước, sóng nước lớn và dữ dội như muốn tiêu diệt chiếc thuyền. Khi mà sóng, thác đã đánh đến miếng đòn hiểm độc nhất thì ông lái đò cũng tránh được và vượt qua. Tiếp đến là trùng vi thứ hai của con sông Đà như ập đến và như muốn lừa con thuyền vào, và cửa sinh lại bố trí lệch qua phía bờ hữu ngạn. Lúc này đây dòng thác hùm beo hồng hộc và nhanh chóng tế mạnh trên sông đá đánh khuýp quật vu hồi chiếc thuyền nhưng ông lái đò cũng vượt qua. Cho đến trùng vi thứ ba thì nó ít cửa hơn, bên phải bên trái đều là luồng chết cả đã khiến cho sự nguy hiểm tăng lên gắp bội nhưng ông cũng đã chủ động được tay lái ra hoa của mình để vượt quan. Thông qua đó, ta thấy con Sông Đà đúng thật như một loài thủy quái, hung hăng và ngang ngược luôn muốn nhấn chìm con người.

Thế nhưng bên cạnh hình ảnh của con Sông Đà dữ dội kia lại mang được một vẻ đẹp trữ tình, thơ mộng lắm. Nguyễn Tuân nhận thấy được ở con sông Đà “tuôn dài tuôn dài như một áng tóc trữ tình, đầu tóc chân tóc ẩn hiện trong mây trời Tây Bắc bung nở hoa ban hoa gạo tháng hai và cuồn cuộn mù khói núi Mèo đốt nương xuân”. Bằng một lối so sánh, ví von vô cùng tài hoa, phong tình thì con sông Đà hiện lên vô cung thơ mộng và gợi cảm từ sắc nước thay đổi theo mùa cũng như mangg được một vẻ đẹp của tháng 3 Đường thu trong thơ cổ hồi nào. Không những thể mà hình ảnh con sông Đà còn có những quãng, những không gian, những cảnh sắc đầy thơ mộng khiến người ta phải say đắm.

Nguyễn Tuân cũng chính bằng tình yêu thiên nhiên đất nước kết hợp với ngôn từ độc đáo và thật tài hoa, Nguyễn Tuân dường như thật tinh tế khi ông cũng đã tái hiện lên một khung cảnh Tây Bắc vô cùng hùng vĩ, rộng lớn mà cũng thật thật trữ tình. Điều này dường như cũng làm ta thêm tự hào về núi sông Tổ quốc ta và mẹ tạo hóa cũng đã ban tặng cho chúng ta con sông Đà với nét đẹp hoang sơ, trữ tình nhưng cũng hung bạo mang được những tiểm năng lớn giúp ích cho cuộc sống của con người chúng ta.

Vũ Chi