Văn mẫu lớp 9

Phân tích bài thơ Sang Thu của Hữu Thỉnh

Đề bài: Phân tích bài thơ Sang Thu của Hữu Thỉnh.

Bài làm

Mùa thu là đề tài quen thuộc trong thơ ca dân tộc. Mỗi thi sĩ lại cho ta những cảm nhận riêng khác biệt mang theo dấu ấn cá nhân của riêng tác giả. Một trong số đó phải kể đến bài thơ Sang Thu của Hữu Thỉnh. Ông không chỉ là nhà thơ viết nhiều viết hay về đề tài con người, về cuộc sống nông thôn mà còn đóng góp vào chùm thơ về mùa thu một cái nhìn rất riêng rất mới lạ.

Bài thơ Sang thu được Hữu Thỉnh sáng tác năm 1977. Bài thơ đã khắc họa cho người đọc thấy được sự kỳ diệu vào thời khắc giao mùa của đất trời. Trong khi hầu hết các nhà thơ thường tìm đến sắc vàng của hoa cúc, của lá ngô đồng thì Hữu Thỉnh lại tìm đến điểm đặc biệt khác đó là hương ổi :

“Bỗng nhận ra hương ổi

Phả vào trong gió se.”

phan tich bai tho sang thu cua huu thinh - Phân tích bài thơ Sang Thu của Hữu Thỉnh

Phân tích bài thơ Sang Thu của Hữu Thỉnh

Ngay ở câu thơ đầu tiên cho ta thấy  một trạng thái  giống như vô tình nhận ra một điều gì đó. Trong không gian rộng lớn của trời đất thì thi sĩ bỗng nhận ra tín hiệu của sự chuyển mùa. Nhà thơ không tả mà chỉ gợi đem đến cho người đọc những liên tưởng về màu vàng và hương thơm ngát tỏa ra từ cây ổi có trái chín trên mảnh đất của quê hương trong những ngày cuối hạ. Hương ổi càng nồng nàn hơn nhờ "gió thu" hơi se lạnh đã đánh thức những cảm xúc trong lòng người. Không chỉ cảm nhận hương ổi của mùa thu nhà thơ còn cảm nhận màn sương thu bằng khứu giác và xúc giác:

>> Xem thêm:  Phân tích hình tượng người anh hùng Nguyễn Huệ trong “Hoàng Lê nhất thống chí”

“Sương chùng chình qua ngõ

Hình như thu đã về.”

Hai câu thơ nói lên những giây phút chuyển mùa rất tinh tế nhưng cũng rất sâu sắc. Với từ láy tượng hình "chùng chình" khiến người đọc cảm thấy màn sương như đang lưu luyến, ngập ngừng ở ngõ của làng quê. Nếu ở hai câu thơ trước tác giả "bỗng nhận ra" hương của mùa thu biểu lộ cảm xúc ngạc nhiên thì ở hai câu thơ này tác giả lại “hình như” thể hiện sự phỏng đoán mà tác giả vừa phát hiện và cảm nhận được. Một chút ngỡ ngàng một chút bâng khuâng nhà thơ đã phải tự khẳng định rằng mùa thu đã về thật rồi.

‎ Đến khổ thơ thứ 2 mùa thu được nhà thơ miêu tả ở không gian rộng lớn hơn kể cả ở chiều cao và chiều rộng:

“Sông được lúc dềnh dàng

Chim bắt đầu vội vã

Có đám mây mùa hạ

Vắt nửa mình sang thu.”

Mùa thu đã xuất hiện ở khắp mọi nơi rất hiện hình và cụ thể. Dòng sông không còn cuồn cuộn dữ dội như mùa lũ và những cơn mưa rào của mùa hè kéo đến nữa mà "dềnh dành”, thanh thản, bình yên. Trái lại với dòng sông là những đàn chim lại “bắt đầu vội vã", thu đến là lúc những loài chim phải chuẩn bị những nơi ở khi mùa đông sắp kéo về. Phải qua sự quan sát tinh tế, tỉ mỉ của tác giả mới có thể phát hiện ra những thay đổi của bầu trời khi sang thu. Đó là những "đám mây mùa hạ" như "vắt” sang thu. Bức tranh chuyển mùa vì thế càng trở nên sinh động hơn giàu sức biểu cảm hơn nhờ có những phát hiện thú vị và cách diễn tả độc đáo của nhà thơ.

>> Xem thêm:  Suy nghĩ về ý nghĩa và lợi ích của việc học môn Ngữ văn

Khổ cuối bài thơ, nhà thơ không trải nghiệm bằng những khứu giác và xúc giác nữa mà bằng những cảm nhận và suy ngẫm, chiêm nghiệm của ông:

“Vẫn còn bao nhiêu nắng

Đã vơi dần cơn mưa

Sấm cũng bớt bất ngờ

Trên hàng cây đứng tuổi.”

Mùa hè với ánh nắng chói chang oi bức thì mùa thu tuy cũng có nắng nhưng là ánh nắng dịu nhẹ cùng với những cơn gió có chút se se lạnh. Lúc này những cơn mưa cũng vơi dần những tiếng sấm không còn nhiều như trước nữa. Giọng thơ trầm hẳn xuống ở hai câu thơ cuối cùng:

“Sấm cũng bớt bất ngờ

Trên hàng cây đứng tuổi.”

Nắng mưa và sấm là những hiện tượng của thiên nhiên trong thời điểm giao mùa của mùa hạ và mùa thu. Tác giả đã cảm nhận một cách tinh tế qua các từ ngữ: “vẫn còn"," vơi dần", "bớt bất ngờ". Mùa thu vẫn còn nắng mưa và những tiếng sấm như mùa hạ nhưng mức độ thì đã khác. Cụm từ "hàng cây đứng tuổi" mang lại cho ta nhiều cảm giác liên tưởng đến một cây non trưởng thành rồi già cỗi giống như đời người vậy. Trải qua nhiều năm tháng vẻ chín chắn, điềm tĩnh của hàng cây trải qua những cơn bão giông và sấm sét không còn bất ngờ nữa. Phải chăng mùa thu của đời người là sự khép lại những ngày tháng sôi nổi của tuổi trẻ để mở ra những năm tháng mới vững vàng điềm đạm hơn.

>> Xem thêm:  Cảm nhận về nhân vật Vũ Nương

Bài thơ Sang Thu của Hữu Thỉnh đã mang lại bao nhiêu cảm xúc dâng đầy trong những vần thơ đẹp đầy tình yêu thiên nhiên của tác giả gợi cho ta những cảm xúc nồng nàn tha thiết với thiên nhiên. Hữu Thỉnh đã phác họa nên một bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp nhiều cảm xúc sâu sắc mà chân thành.

Mai Du

Từ khóa từ Google:

  • phân tích bài thơ sang thu

Post Comment