Văn mẫu lớp 10

Cảm nhận về bài thơ Tỏ Lòng của Phạm Ngũ Lão.

Đề bài: Cảm nhận về bài thơ Tỏ Lòng của Phạm Ngũ Lão.

Bài làm

Phạm Ngũ Lão là một danh tướng thời Trần và bên cạnh đó ông còn là một vị tướng văn võ song toàn. Ông không chỉ giỏi trong việc cầm quân đánh giặc mà còn là một nhà thơ. Tuy rằng số lượng bài thơ do ông sáng tác còn ít nhưng nhắc đến sự nghiệp thơ ca của ông thì không thể không nhắc tới bài thơ Tỏ Lòng.

cam nhan ve bai tho to long cua pham ngu lao - Cảm nhận về bài thơ Tỏ Lòng của Phạm Ngũ Lão.

Cảm nhận về bài thơ Tỏ Lòng

Bài thơ Thuật Hoài (Tỏ Lòng) chính là tiếng lòng của nhà thơ về chí khí anh hùng, về chí làm trai khi sống ở trên đời. Qua đó cho thấy Phạm Ngũ Lão xứng danh là vị danh tướng có lý tưởng trung quân ái quốc, là vị tướng nổi tiếng đời Trần. Bài thơ được viết bằng chữ Hán theo thể thất ngôn tứ tuyệt Đường luật. Hai câu thơ đầu tác giả đã khắc họa hình ảnh gân guốc, tràn đầy sức sống của những đấng nam nhi, những chiến binh đang hi sinh thân mình bảo vệ Tổ quốc:

“Hoành sóc giang sơn kháp kỷ thu

Tam quân tì hổ khí thôn ngưu”

(Múa giáo non sông trải mấy thu

Ba quân khí mạnh nuốt trôi trâu)

Ngay ở câu thơ đầu tác giả đã làm nổi lên một hình tượng người lính đang đứng trong tư thế oai phong, kiêu hùng. Với tư thế cầm ngang ngọn giáo để giữ gìn non sông, đất nước. Câu thơ dịch chưa lột tả được hết tư thế ấy của người lính. Như ta đã biết “hoành sóc” là hành động cầm ngang ngọn giáo trong một tư thế thẳng đứng, sừng sững lúc nào cũng hướng về phía kẻ thù để trông coi và sẵn sàng chiến đấu bất cứ lúc nào. Vóc dáng ấy, ý chí ấy hòa hợp và sánh ngang tầm với thiên nhiên với đất trời. Qua đó dựng lên một bức chân dung oai phong, lẫm liệt về đấng nam nhi tung hoành giữa trời đất. Cũng từ hình ảnh ấy đã toát lên chủ nghĩa yêu nước của thời đại.

>> Xem thêm:  Phân tích bài ca dao: Làng ta phong cảnh hữu tình

Nối tiếp hình ảnh ở câu thơ thứ nhất thì câu thơ thứ hai nó về khí thế của “ba quân”. Ý nghĩa của câu thơ này chính là khẳng định khí thế của ba quân mạnh như hổ báo và lấn át của sao Ngưu trên trời. Chúng ta cần phải biết rằng trong quân đội ngày xưa thì “tam quân” chính là tiền quân, trung quân và hậu quân. Xưa kia thì người ta thường ví sức mạnh của trai tráng với khí thế nuốt trôi trâu và Phạm Ngũ Lão đã tiếp nối, vận dụng cách nói đó để lột tả sức mạnh của “tam quân”. Qua đó nhà thơ đồng thời cũng là một thành viên trong tam quân ấy dưới thời nhà Trần đã ca ngợi sức mạnh, khí thế của dân tộc. Có thể nhận thấy rằng hai hình ảnh trong thơ dường như có sự đan xen nhau chặt chẽ. 

Hai câu thơ đầu chỉ với mười bốn chữ ngắn ngủi những đã xây dựng hoàn chỉnh bức tượng đài tuyệt đẹp về những người lính quả cảm trong đạo quân Sát Thát nổi danh. Phạm Ngũ Lão còn bày tỏ khát vọng lập công danh luôn sục sôi của mình trước thời loạn. Đây cũng là khát vọng chung nên có của những đấng nam nhi thực thụ giống như Nguyễn Công Trứ đã từng nói: 

“Làm trai đứng trong trời đất

Phải có danh gì với núi sông”

(Chí Làm Trai)

Giống với bao trang nam tử hán, nha thơ tôn thờ quan niệm trung quân ái quốc và dùng chính tiếng lòng của mình viết nên lời thơ để bày tỏ hoài bão của bản thân:

>> Xem thêm:  Cảm nhận về bài “Thái sư Trần Thủ Độ” trích Đại Việt sử kí toàn thư

“Nam nhi vị liễu công danh trái,

Tu thính nhân gian thuyết Vũ Hầu”

(Công danh nam tử còn vương nợ

Luống thẹn tai nghe chuyện Vũ Hầu)

Ở hai câu cuối này tác giả đã sử dụng điển tích, điển cố “thuyết Vũ Hầu”. Vũ Hầu tức là Khổng Minh và là một vị quân sư tài ba của Lưu Bị dưới thời Tam Quốc. Ông là người lập được rất nhiều công lớn và được Lưu Bị tin dùng. Đây cũng là tấm gương sáng trong thời kim cổ về chí làm trai để đáng nam nhi bấy giờ hay ngày nay nhìn vào để phấn đấu vươn lên. Đối với bản thân Phạm Ngũ Lão cũng vậy, ông là một vị tướng thân cận của Hưng Đạo Đại Vương, luôn sát cánh cùng chủ tướng, xông pha trận mạc. Trong chính quan niệm của ông luôn cho rằng trên đất nước còn bóng dáng quân thù nghĩa là nợ công danh với giang sơn, xã tắc còn đương “vương nợ”. Làm trai cần phải có những chiến công hiển hách, với những thắng lợi vẻ vang, làm những chuyện có ích với quốc gia và để lại tiếng thơm lưu truyền đến muôn đời sau. Qua đó cũng thể hiện khát vọng của nhà thơ Phạm Ngũ Lão, khát vọng được cống hiến cho nước nhà.

Khi ta gắn vị trí là vị danh tướng, là trợ thủ đắc lực của Hưng Đạo Đại Vương thì Phạm Ngũ Lão với quan niệm của ông thì ông vẫn thấy những việc mình làm còn chưa đủ. Với ông dù đã lập không ít công danh, góp không ít sức lực vào cuộc kháng chiến chồng quân Nguyên-Mông xâm lược nhưng thế vẫn chưa đủ tài trí, vẫn còn tự cảm thấy vương nợ đất nước, nợ với đời. Đó là khát vọng của một bậc chính nhân quân tử, tâm hồn lớn lao của người tráng sĩ thời bấy giờ.

>> Xem thêm:  Thuyết minh: A. Einstein-Thiên tài kiệt xuất của mọi thời đại

Bài thơ Tỏ Lòng với bốn câu thơ tứ tuyệt gắn hon, súc tích đã làm toát lên vẻ đẹp, chí hướng của kẻ làm trai. Những người có lí tưởng sống cao đẹp, mang nặng chủ nghĩa yêu nước. Đồng thời qua đó ta thêm phần nào sự ngưỡng mộ, khâm phục đối với Phạm Ngũ Lão, ông xứng danh là tấm gương sáng cho giới trẻ ngày nay học tập và noi theo.

Loan Trương.

Từ khóa từ Google:

  • cảm nhận về bài thơ tỏ lòng

Post Comment